A03BA01 Атропин сульфаты (Atropine sulphate)

Қолдану көрсеткіштері

• Асқазан-ішек жолдарының тегіс бұлшықеттері түйілуі;
• Асқазан ойық жарасы (өршу кезеңінде) және он екі елі ішек ойық жарасы (өршу кезеңінде);
• Жедел панкреатит;
• Гиперсаливация (Паркинсон ауруы, ауыр металл тұздарымен улану, стоматологиялық манипуляциялар кезінде);
• Бүйрек шаншуы, бауыр шаншуы;
• Бронхоспазм, ларингоспазм (профилактика);
• AV-блокада, брадикардия;
• Хирургиялық араласулар алдындағы премедикация;
• М-холиномиметиктермен немесе антихолинэстераздық заттармен (қайтымды/қайтымсыз) улану.

Клинические протоколы:

Миастения
Миокардиты
Внезапная смерть
Хронические ревматические болезни сердца у детей
Синкопальные состояния

Қарсы көрсеткіштері

• Атропинге жоғары сезімталдық;
• Жабық бұрышты глаукома (мидриаз → көзішілік қысымның жоғарылауы → жедел ұстама қаупі);
• Тахиаритмия;
• Ауыр созылмалы жүрек жеткіліксіздігі;
• Жүректің ишемиялық ауруы;
• Митралды стеноз;
• Рефлюкс-эзофагит;
• Диафрагма өңеш тесігінің жарығы;
• Пилоростеноз;
• Бауыр және/немесе бүйрек жеткіліксіздігі;
• Атония, обструкциялық ішек аурулары, паралитикалық илеус, токсикалық мегаколон;
• Колит;
• Ксеростомия;
• Миастения;
• Зәр шығарудың қиындауы немесе оған бейімділік;
• Несеп шығару жолдарының обструкциясы (мысалы, простата гипертрофиясы);
• Даун синдромы;
• Балалар церебралдық салдануы;
• Жүктілік токсикозы;
• Лактация кезеңі. Абайлап қолдану: гипертермия, ашық бұрышты глаукома, созылмалы жүрек жеткіліксіздігі, артериялық гипертензия, өкпенің созылмалы аурулары, жедел қан жоғалту, гипертиреоз, 40 жастан асқан пациенттер, жүктілік.

Қауіпсіздік шаралары

Емдеу кезінде көлік құралдарын басқарудан және жоғары концентрацияны қажет ететін қауіпті қызмет түрлерінен бас тарту қажет.

Дәрілік заттармен өзара әрекеттесуі

• Антихолинергиялық препараттармен бірге қолданғанда антихолинергиялық әсер күшейеді.
• Атропинмен бірге қолданғанда зопиклон, мексилетин абсорбциясы баяулайды; нитрофурантоин сіңуі төмендеп, бүйрекпен шығарылуы өзгереді және оның уыттылығы жоғарылауы мүмкін.
• Фенилэфринмен бірге – АҚ жоғарылауы мүмкін.
• Гуанетидин әсерінен атропиннің гипосекреторлық әсері әлсірейді.
• Нитраттар – көзішілік қысым жоғарылау қаупін арттырады.
• Прокаинамид – антихолинергиялық әсерін күшейтеді.
• Атропин леводопаның плазмалық концентрациясын төмендетеді.

Бүйрек жеткіліксіздігі

Бүйрек жеткіліксіздігінде — сақтықпен қолдану.

Бауыр жеткіліксіздігі

Бауыр жеткіліксіздігінде — сақтықпен қолдану.

Жүктілік

Атропин плацентарлық бөгет арқылы өтеді. Қатаң бақыланған зерттеулер жоқ.
Жүктілік кезінде немесе босануға жақын кезеңде в/в енгізгенде ұрық тахикардиясы дамуы мүмкін.
Препарат жүктілік кезінде тек пайдасы ұрыққа төнетін қауіптен жоғары болған жағдайда ғана қолданылуы тиіс.

Емізу

Атропин емшек сүтінде іздік мөлшерде анықталады.
Қолдану қажет болған жағдайда бала емізуді тоқтату ұсынылады.

Жағымсыз әсерлері

Асқорыту жүйесі: ауыздың құрғауы, іш қату, ішек атониясы.
Жүйке жүйесі: бас ауруы, бас айналу.
ЖСС: синус тахикардиясы, миокард ишемиясының күшеюі, қарыншалық тахикардия, қарыншалық фибрилляция.
Несеп шығару жүйесі: дизурия, қуық атониясы.
Сезім мүшелері: фотофобия, мидриаз, аккомодацияның салдануы, тактильді сезімталдықтың бұзылуы, көзішілік қысымның жоғарылауы.

Көрсеткіштері, қолдану тәсілі мен дозалары

Жедел ауырсынуды басу үшін: асқазан/он екі елі ішек ойық жарасы, панкреатит, бүйрек және бауыр шаншуы – тері астына немесе бұлшық ішіне 0.25–1 мг.
Брадикардияда: в/в 0.5–1 мг, қажет болса 5 минуттан соң қайталау.
Премедикация үшін: в/м 0.4–0.6 мг анестезия алдында 45–60 мин бұрын.
Балалар: 0.01 мг/кг.
Улануларда (м-холиномиметиктер, антихолинэстераздық заттар): в/в енгізіледі, холинэстераза реактиваторларымен біріктіру ұсынылады.

Балаларда қолданылуы

Балалық церебралдық салдануда қолдануға қарсы көрсетілген.